Điểm mới Nghị định 255/2026/NĐ-CP là nội dung được nhiều doanh nghiệp, đặc biệt là các doanh nghiệp có giao dịch liên kết, quan tâm trong năm 2026. Nghị định có hiệu lực từ 01/7/2026 và áp dụng từ kỳ tính thuế thu nhập doanh nghiệp năm 2026, với nhiều quy định mới nhằm hoàn thiện cơ chế quản lý thuế đối với giao dịch liên kết, tăng tính minh bạch, phòng chống chuyển giá và phù hợp với thông lệ quốc tế. Doanh nghiệp cần cập nhật kịp thời để thực hiện đúng quy định, hạn chế rủi ro khi thanh tra, kiểm tra thuế.

I. Tổng quan về Nghị định 255/2026/NĐ-CP

1.1. Nghị định 255/2026/NĐ-CP là gì?

Ngày 30/6/2026, Chính phủ ban hành Nghị định số 255/2026/NĐ-CP quy định về quản lý thuế đối với doanh nghiệp có giao dịch liên kết. Theo Công văn số 4697/CT-CS của Cục Thuế, Nghị định chính thức có hiệu lực từ 01/7/2026 và được áp dụng từ kỳ tính thuế thu nhập doanh nghiệp năm 2026.

Nghị định được ban hành nhằm hoàn thiện khung pháp lý về quản lý giao dịch liên kết, phù hợp với Luật Quản lý thuế và các chuẩn mực quốc tế về chống xói mòn cơ sở thuế, chuyển lợi nhuận (BEPS).

Mục tiêu của Nghị định bao gồm:

• Tăng cường minh bạch trong kê khai giao dịch liên kết.
• Hạn chế hành vi chuyển giá.
• Đảm bảo công bằng về nghĩa vụ thuế giữa các doanh nghiệp.
• Đơn giản hóa một số thủ tục hành chính.
• Đồng bộ với hệ thống pháp luật thuế hiện hành.

1.2. Đối tượng áp dụng

Nghị định áp dụng đối với:

• Doanh nghiệp có quan hệ liên kết theo quy định.
• Doanh nghiệp phát sinh giao dịch liên kết trong kỳ tính thuế.
• Cơ quan thuế các cấp.
• Các tổ chức, cá nhân có liên quan đến việc xác định nghĩa vụ thuế.

Đặc biệt, các doanh nghiệp thuộc tập đoàn, doanh nghiệp FDI, công ty mẹ – công ty con hoặc doanh nghiệp có giao dịch với các bên liên kết cần nghiên cứu kỹ các quy định mới để đảm bảo tuân thủ.

II. Những điểm mới nổi bật của Nghị định 255/2026/NĐ-CP

2.1. Hoàn thiện quy định về xác định quan hệ liên kết

Một trong những nội dung quan trọng của Nghị định là tiếp tục hoàn thiện các tiêu chí xác định doanh nghiệp có quan hệ liên kết.

Việc xác định đúng quan hệ liên kết có ý nghĩa quan trọng bởi đây là cơ sở để doanh nghiệp thực hiện kê khai, lập hồ sơ xác định giá giao dịch liên kết và thực hiện các nghĩa vụ theo quy định.

Doanh nghiệp cần rà soát lại cơ cấu sở hữu, quyền điều hành và các mối quan hệ kinh tế để xác định chính xác mình có thuộc đối tượng áp dụng hay không.

2.2. Tăng cường quản lý hoạt động chuyển giá

Chuyển giá là một trong những nội dung được cơ quan thuế đặc biệt quan tâm trong nhiều năm qua.

Nghị định 255/2026/NĐ-CP tiếp tục hoàn thiện cơ chế quản lý nhằm:

• Ngăn chặn việc dịch chuyển lợi nhuận.
• Đảm bảo doanh nghiệp kê khai đúng giá giao dịch.
• Phản ánh đúng bản chất kinh tế của giao dịch.
• Tăng cường khả năng kiểm tra của cơ quan thuế.

Đây được xem là bước đi quan trọng nhằm bảo vệ nguồn thu ngân sách nhà nước và tạo môi trường cạnh tranh bình đẳng.

2.3. Đồng bộ với Luật Quản lý thuế

Nghị định được xây dựng trên cơ sở đồng bộ với Luật Quản lý thuế và các văn bản hướng dẫn mới.

Điều này giúp:

• Thống nhất cách áp dụng pháp luật.
• Hạn chế chồng chéo giữa các quy định.
• Tạo thuận lợi cho doanh nghiệp khi thực hiện nghĩa vụ thuế.

2.4. Tiệm cận thông lệ quốc tế

Một điểm đáng chú ý khác là các quy định mới tiếp tục tham khảo các khuyến nghị của OECD về quản lý giao dịch liên kết và chống chuyển giá.

Việc tiệm cận thông lệ quốc tế sẽ giúp:

• Tăng tính minh bạch.
• Thu hút đầu tư nước ngoài.
• Hạn chế tranh chấp về thuế.
• Nâng cao hiệu quả quản lý.

III. Doanh nghiệp cần chuẩn bị những gì?

3.1. Rà soát toàn bộ giao dịch liên kết

Doanh nghiệp nên tiến hành rà soát:

• Các bên có quan hệ liên kết.
• Hợp đồng giao dịch.
• Chính sách giá.
• Hồ sơ xác định giá giao dịch liên kết.
• Báo cáo tài chính.

Việc chuẩn bị từ sớm sẽ giúp doanh nghiệp giảm áp lực khi quyết toán thuế.

3.2. Chuẩn hóa hồ sơ

Hồ sơ cần được lập đầy đủ, lưu trữ khoa học và sẵn sàng cung cấp khi cơ quan thuế yêu cầu.

Doanh nghiệp nên xây dựng quy trình nội bộ nhằm:

• Thu thập chứng từ.
• Phân tích dữ liệu.
• Lưu trữ hồ sơ.
• Kiểm tra định kỳ.

3.3. Cập nhật chính sách thuế thường xuyên

Các quy định về thuế ngày càng thay đổi nhanh chóng.

Doanh nghiệp cần:

• Theo dõi văn bản mới.
• Tham gia các chương trình tập huấn.
• Đào tạo nhân sự kế toán.
• Tham khảo ý kiến chuyên gia khi cần thiết.

IV. Những rủi ro nếu doanh nghiệp không cập nhật Nghị định 255/2026/NĐ-CP

4.1. Sai sót trong kê khai giao dịch liên kết

Nếu doanh nghiệp không xác định đúng các bên liên kết hoặc kê khai không đầy đủ, nguy cơ bị cơ quan thuế yêu cầu giải trình hoặc điều chỉnh nghĩa vụ thuế sẽ tăng lên.

4.2. Nguy cơ bị truy thu và xử phạt

Việc không tuân thủ các quy định về giao dịch liên kết có thể dẫn đến:

• Truy thu thuế.
• Tính tiền chậm nộp.
• Xử phạt vi phạm hành chính về thuế.
• Tăng tần suất thanh tra, kiểm tra thuế.

4.3. Ảnh hưởng đến uy tín doanh nghiệp

Ngoài thiệt hại về tài chính, việc vi phạm quy định về giao dịch liên kết còn có thể ảnh hưởng đến uy tín của doanh nghiệp với nhà đầu tư, ngân hàng và đối tác.

V. Giải pháp giúp doanh nghiệp tuân thủ Nghị định 255/2026/NĐ-CP

5.1. Thiết lập hệ thống quản trị giao dịch liên kết

Doanh nghiệp nên xây dựng quy trình kiểm soát nội bộ đối với các giao dịch với bên liên kết, từ khâu ký kết hợp đồng đến việc lưu trữ hồ sơ và xác định giá giao dịch.

5.2. Chủ động đánh giá rủi ro thuế

Định kỳ đánh giá rủi ro sẽ giúp doanh nghiệp phát hiện sớm các vấn đề có thể phát sinh và kịp thời điều chỉnh trước khi cơ quan thuế thanh tra.

5.3. Sử dụng dịch vụ tư vấn chuyên nghiệp

Đối với những doanh nghiệp có nhiều giao dịch liên kết hoặc hoạt động xuyên biên giới, việc sử dụng dịch vụ tư vấn thuế sẽ giúp giảm thiểu sai sót và đảm bảo tuân thủ đúng quy định.

VI. LEXTAX CONSULTING đồng hành cùng doanh nghiệp trong quản lý thuế giao dịch liên kết

Các quy định về giao dịch liên kết ngày càng chặt chẽ, đòi hỏi doanh nghiệp phải có sự chuẩn bị kỹ lưỡng cả về hồ sơ, dữ liệu và quy trình quản trị.

Với hơn 12 năm kinh nghiệm trong lĩnh vực kế toán, kiểm toán và tư vấn thuế, LEXTAX CONSULTING Việt Nam cung cấp các dịch vụ:

• Tư vấn giao dịch liên kết.
• Lập hồ sơ xác định giá giao dịch liên kết.
• Kê khai thuế thu nhập doanh nghiệp.
• Rà soát rủi ro thuế.
• Quyết toán thuế.
• Dịch vụ kế toán trọn gói.
• Tư vấn pháp lý doanh nghiệp.

Đội ngũ chuyên gia của LEXTAX CONSULTING luôn đồng hành cùng doanh nghiệp trong việc cập nhật chính sách thuế mới, tối ưu chi phí tuân thủ và hạn chế rủi ro khi thanh tra, kiểm tra thuế.

VII. Kết luận

Điểm mới Nghị định 255/2026/NĐ-CP đánh dấu bước hoàn thiện quan trọng trong công tác quản lý thuế đối với doanh nghiệp có giao dịch liên kết. Những quy định mới không chỉ tăng cường tính minh bạch, phòng chống chuyển giá mà còn góp phần tạo lập môi trường kinh doanh công bằng, phù hợp với thông lệ quốc tế.

Doanh nghiệp cần chủ động rà soát các giao dịch liên kết, chuẩn hóa hồ sơ, cập nhật quy định mới và xây dựng hệ thống quản trị thuế hiệu quả để đảm bảo tuân thủ pháp luật. Đồng thời, việc đồng hành cùng các đơn vị tư vấn chuyên nghiệp sẽ giúp doanh nghiệp giảm thiểu rủi ro và nâng cao hiệu quả quản lý trong bối cảnh chính sách thuế ngày càng được hoàn thiện.